Balıkesir’in turizm potansiyelinin artırılmasına yönelik olarak, bölgede bulunan atıl durumdaki ikinci konutların (yazlık) değerlendirilmesi ve turizme kazandırılması, bölgeye gelecek yerli ve yabancı turist sayısının artırılarak bölgeye sosyal, kültürel ve ekonomik canlılık getirmesi amacıyla yol haritası çizilmesi için Ayvalık’ta 16.03.2013 tarihinde “İkinci Konutların Turizme Kazandırılması Ortak Akıl Toplantısı” düzenlendi.
Güney Marmara Kalkınma Ajansı koordinasyonu ve Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB), Kültür ve Turizm Bakanlığı, Balıkesir Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, Ayvalık Kaymakamlığı ve Ayvalık Belediyesi katkılarıyla gerçekleşen toplantıya Balıkesir Valisi Ahmet TURHAN, Belediye Başkanlıkları, Kaymakamlar, Balıkesir Üniversitesi Ayvalık MYO., Balıkesir Üniversitesi Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu, Ayvalık Ticaret Odası, site yöneticileri, emlakçılar, tur operatörleri, oteller, restoran sahipleri, kamu kuruşları ve çeşitli STK’lardan çok sayıda kişi katıldı.
Türkiye’de ilk turizm hareketlerinin başladığı yer olan Balıkesir’in, turizmden elde ettiği gelirleri artırması yönündeki en büyük engel olarak gösterilen ikincil konutların değerlendirilmesi için yapılan ortak akıl toplantısının ilk oturumunda GMKA Genel Sekreteri Mustafa GÜNDOĞAN, Ayvalık Belediye Başkanı Hasan Bülent TÜRKÖZEN, Ayvalık Kaymakamı Nihat NALBANT ve Balıkesir Valisi Ahmet TURHAN açılış konuşmaları yaparak konuya ilişkin görüşlerini belirtti. Yapılan ikinci oturumda ise Balıkesir İl Kültür ve Turizm Müdürü Abdullah SOYKAN, Kültür ve Turizm Bakanlığı Temsilcisi Kontrolör Arzu Emel YILDIZ, TÜRSAB Ev Turizmi Komitesi Başkanı ve Başkan Danışmanı Mücella TARHAN ve Ayvalık MYO Müdürü Yakup DİNÇ konuya ilişkin sunumlar yaptılar.
GMKA Genel Sekreteri Mustafa GÜNDOĞAN; yaptığı konuşmasında yabancı turist sayısının artırılması yönünde yapılacak çalışmalarda bölgedeki tesislerin niteliğinin artırılmasının büyük önem taşıdığını belirtti. Körfez bölgesindeki sahil şeridinin büyük çoğunluğunu oluşturan ikinci konutların turizme kazandırılması ve sürdürülebilirliğinin sağlanmasıyla ikinci konutlarla ilgili dezavantajın avantaja dönüştürülebileceğini de ifade ederek bu yolla bölgemizin turistik değerlerinin artırılması yönünde bir engel olmayacağının altını çizmiştir.
Ayvalık Belediye Başkanı Hasan Bülent TÜRKÖZEN; Türkiye’de 1970’li yıllarda turizmin ilk başladığı yerlerin Ayvalık ve Erdek olduğunu belirterek, Ayvalık’ın doğal güzellikleri, tarihi mirası, zeytin kültürü, gastronomik değerleri, sualtı zenginlikleri ve rüzgar sporları gibi birçok özelliği ile turizmde önemli bir destinasyon olduğunu ifade etmiştir. Ayvalık’ta iç turizm yoğunluğu, sezon kısalığı ve yatırım yapılacak arsa bulma konusundaki sıkıntılardan dolayı bölgeye gelen yatırımcı sayısının azaldığını ifade ederek atıl durumda bulunan 26.000 civarındaki ikinci konutun turizme kazandırılmasının üzerinde önemle durulması gerektiğini belirtmiştir. İkinci konutların 1-3 ay arasında kullanıldığı ve 8-11 ay arasında boş kaldığının altını çizerek söz konusu konutların değerlendirilmesi, kayıt dışı yapılan çalışmaların kayıt altına alınması, bölgeye gelen turist sayısının artırılması ve ekonomik katkı sağlanması için AYTUGEB önderliğinde çalışmalar yapılabileceğini belirtmiştir.
Ayvalık Kaymakamı Nihat NALBANT; Ayvalık’ın, turizm sektöründe sahip olduğu otel, yatak kapasitesi, acente gibi altyapı unsurlarına ilişkin detaylı bilgi vererek ikinci konutların değerlendirilmesi konusunda Kaymakamlık olarak Valilik, İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ve GMKA öncülüğünde yapılacak çalışmaların önemine değindi. İkinci konutların değerlendirilmesi yanında turizm sezonunun on iki aya yayılması için atılacak adımların da büyük önem taşıdığını, turizm kapasitesinin yükseltilmesinde Koca Seyit Havaalanının uçuş kapasitesinin artırılmasının büyük katkı sağlayacağını ve bölgenin erişilebilirlik düzeyinin artacağını belirtmiştir. Katılım sağlanan yurtdışı fuarlarında talep edilen turistik yerlerin özelliklerine bakıldığında Ayvalık ve benzeri yerlerin, oluşan bu yeni eğilimlerin adresi olduğunu, bu potansiyelin uygun pazarlama stratejileriyle ilçeye çekilmesi kadar bu potansiyele hizmet edecek yatak kapasitesinin karşılanmasının da önemli olduğunu ifade etmiştir.
Balıkesir Valisi Ahmet TURHAN; Ülkemizin 2023 vizyonu çerçevesinde İlimizin de bir vizyonu olduğunu; ihracatı 8-10 milyar dolar olan, işsizliği sorununu çözmüş, şehir yapılanması itibariyle örnek bir şehir olan, eğitimde ülkenin ilk üçünde yer alan, ikinci üniversitesini kurmuş ve üçüncüsü için de hazırlıklar yapan, bir sanayi, tarım ve turizm şehri olmayı başarmış bir şehir hayal ettiğini ifade etmiştir. Balıkesir’in dünyada hem sanayi, hem tarım hem de turizm alanında gelişmiş örnek bir şehir olmasının mümkün olduğunun altını çizerek Balıkesir’in giderek artan stratejik önemiyle yabancı yatırımcılar için de cazibe noktası olduğunu vurgulayarak yapılacak olan planlamalarda turizm bölgelerinin korunması üzerinde önemle durduğunu söyledi. Balıkesir’in sahip olduğu turizm potansiyelini sürdürülebilir bir çerçevede değerlendirmesi noktasında ikinci konutlar üzerinde de önemle durması gerektiğini ifade ederek çalıştayda toplanan üniversite, kamu kuruluşları, STK’lar ve özel sektörün bu konuyla ilgili çözüm yolu geliştirmesinin büyük bir adım olduğunu ve bu adımın daha fazla sivil inisiyatifin söz sahibi olduğu bir dengeye doğru gitmesi gerektiğini ekleyerek konuşmasına Albert Einstein’ın bir sözüyle nokta koydu; “Hayal bilgiden daha değerlidir”
Açılış konuşmalarının ardından ikinci konutlarla ilgili yapılan çeşitli sunumların ardından çalıştay gerçekleştirilmiştir. Çalıştay sırasında konu ayrıntılı olarak incelenmiştir.
İkinci konutların sektöre nasıl kazandırılabileceği sorusuna yanıtın arandığı ve turizm sektöründen üniversite, kamu, STK ve özel sektör temsilcilerinin katılımıyla Ayvalık’ta gerçekleştirilen ortak akıl toplantısında elde edilen çözüm önerileri, bu alanda insiyatif geliştirecek aktörler için bir ön değerlendirme niteliğindedir. Ortaya konan bu stratejilere genel olarak bakıldığında, bu tip bir girişimin temel tetikleyicisinin kamu olduğu görülmektedir. Kapsamlı bir uygulama yerine pilot bir uygulama ikincil konutun değerlendirilmesinde öncelikle Bölge sonrasında da ülke genelinde yaygınlaşması için kritik bir öneme sahiptir. Bu noktada Balıkesir Valiliği, Balıkesir Kültür Turizm İl Müdürlüğü ve Güney Marmara Kalkınma Ajansı, mevcut ikincil konutların değerlendirilmesiyle ortaya çıkacak katma değerin bilincinde başlattığı bu süreci il genelinde sürdürecektir. Ancak kamunun başlattığı bu hareketin öncelikli olarak yerel dinamiklerce sahiplenilmemesi ve bu yönde sivil girişimlerde bulunulmaması, başlayan sürecin sürdürülebilirliği için temel riski oluşturmaktadır.
Çalıştayda konuşulanlar GMKA uzmanları tarafından derlenerek bir rapor hazırlanacak ve kamuoyu ile paylaşılacaktır.